vorig jaar 296

30 januari 2025

De outletwinkel Bambino in de Langestraat oefent op mij een onweerstaanbare aantrekkingskracht uit. Geregeld kom ik er buiten met een voorraad schriftjes en cahiers die voor vele jaren volstaat: ik zal zéér oud moeten worden om ze allemaal vol te schrijven, hopelijk blijft mijn hand nog lang vast genoeg. Het is, naast het kopen van veel te veel boeken [weliswaar meestal tweedehands], veel meer dan ik ooit uitgelezen zal krijgen, een koppig-ineffectieve strategie om mijn sterfelijkheid niet onder ogen te zien. Dezelfde gedachte bekruipt mij bij het bekijken (op YouTube) van een VPRO-documentaire uit 2005 over Gerrit Komrij. We zien hoe de schrijver zich – wetende dat het geen zin heeft, hij noemt het zelf een ziekte – uitlevert aan zijn niet te beteugelen drang om antiquarische boeken te kopen. Amper zeven jaar na het maken van de documentaire is – zo weten we nu – de man al dood. Hoe vergeefs en onbeduidend is die hele jacht geweest. Wat is er overigens gebeurd met de ongetwijfeld waardevolle collectie? Heeft de heer Hofman, Komrij’s partner, alles goed weten te beheren? Wat is er bijvoorbeeld gebeurd met het boek over alle soorten winden, niet het meteorologische fenomeen welteverstaan, waar Gerit glunderend en met de twinkeling van een stout jongetje in zijn ogen over vertelt? Droge en natte, stinkende en welriekende, luide en onhoorbare winden, jongemeisjeswinden en oudeventenwinden.

*

(…)

*

De politieserie Non mi lasciare (2022), over georganiseerd kindermisbruik in Venetië, is niet slecht gemaakt en genereert veel mooie plaatjes, maar gaat ten onder aan een overdosis sentimentaliteit. Blijkbaar staan [sommige] Italianen in hun omgang daarmee minder ver dan wij, cynische en geharde noorderlingen. Steractrice Vittoria Puccini, welluidend genaamd, moet menig traantje wegpinken. Opmerkelijk in deze serie is het feit dat de makers er niet voor terugschrokken om citaten aan te wenden die de modale kijker misschien niet, maar een cultureel beslagen iemand (…) wél kan thuiswijzen. Zo verwijst een lang uitgesponnen achtervolging door het Venetiaanse doolhof van straatjes, steegjes en pleintjes wel heel nadrukkelijk naar een van de experimenten van Sophie Calle. En er is ook het quasi letterlijke citaat dat verwijst naar een van de verhalen van Raymond Carver: een jongen wordt aangereden door een auto, lijkt aanvankelijk niets te mankeren, maar belandt een paar uur later toch in een coma. Er komt zelfs ook, net als in Carvers ‘Een kleine weldaad’, een verjaardagstaart aan te pas. Na het slotbeeld van de laatste aflevering passeert op het scherm nog een quote: ‘È più facile costruire bambini forti che riparare uomini rotti.’ ‘Rotti’ wordt door de ondertitelaar vertaald als ‘gebroken’.

*

Ter voorbereiding van mijn boekverhaal 14 bekijk ik nog een interview uit 2022 met Claude van de Berge. Wat een contrast met Komrij!