17 april 2025
In een droom die ik heb kort voor het ontwaken – nuja, kort voor een van de vele ontwakens van deze alweer verbrokkelde nacht – krijg ik een bericht van X. ‘Wil je iets heel belangrijks te weten komen over de koning, sta dan op.’ Ik schrik wakker. Natuurlijk ben ik nieuwsgierig. Maar door wakker te worden, stopt uiteraard de droom en kan ik niet meer achterhalen waarop het gedroomde bericht zinspeelt. (Waarom overigens droom ik nu opeens van X?)
*
(…)
*
Sylvester, de miserie is niet begonnen met Wim De Vilder, die sinds 1999 vast redacteur is op de VRT-Nieuwsdienst. Ik weet dat je hem een eigenzinnige uitspraak van het Nederlands aanwrijft, maar hier overschat je toch zijn impact. Veel fundamenteler was de komst op 1 februari 1989 van VTM. Dat was 9 maanden en 8 dagen voor de Val van de Muur, die Bavo Claes hier op de hem kenmerkende manier mag bespreken met een uitermate zelfgenoegzaam ogende excellentie van Buitenlandse Zaken. De strijd met VTM om de kijkcijfers leidde tot de vervlakking die we nu dagelijks mogen aanschouwen. (Het eerste item in het eerste journaal van VTM was, zeer veelzeggend, de prijs van de tomaten.) Door de ingebakken inertie op de – toen nog – BRT duurde het wel een tijdje voor de 'verlevendiging' zich doorzette, maar toch geen tien jaar, denk ik. De 'journalistieke' instructies van Bracke (hoofdredacteur Nieuwsdienst 2007-2009) goten de banalisering van het VRT-journaal in een sindsdien nauwelijks gecontesteerde vorm. Daarna volgde, samen met de verrechtsing in het partijpolitieke landschap, een meerderheid van (extreem)rechtse mandatarissen in de raad van bestuur, met een verregaande ideologische invloed tot gevolg. Het is opmerkelijk dat die invloed gisteren en vandaag met de berichtgeving over Francken een zeldzame keer werd doorbroken. Men moet zich realiseren dat zoiets tegenwoordig moed vergt. Sylvester, er zijn wel degelijk serieuze journalisten op de VRT-Nieuwsdienst, maar ik vrees dat het niet overdreven is te zeggen dat ze bang zijn. De makers van de Pano-reportage over de drones van Francken verdienen meer aandacht dan de manier waarop Wim De Vilder de Nederlandse taal maltraiteert.
'Zwarte, gele en rode nietsnutten en kwasten zijn ook nietsnutten en kwasten, wij mogen ze zo noemen en wij moeten ons voor die blankenhaters ondanks al onze fouten niet schamen.'
Jos Borré citeert Gerard Walschap in Gerard Walschap. Een biografie, 563-564
16 april 2025
*
In Liefde voor muziek is deze keer Barbara Dex de centrale figuur. Geike Arnaert maakt deel uit van het gezelschap. Waarom zit ik de hele tijd te janken? De zichzelf ‘De Mens’ noemende klasbak Frank Vander linden ontroert met een eigenzinnige versie van een van Dex’ liedjes. Mooi hoe hij zijn rockershart opent voor het levenslied en erin slaagt om het allerminst belachelijk te maken.
15 april 2025
(…)
*
(…)
*
In de stadsbibliotheek vraag ik of ze Vaderader willen aankopen, zoals ze ook de eerste drie delen hebben aangekocht. Ik ben benieuwd wanneer ik de bestelling zal ontvangen en hoeveel exemplaren ze zullen aankopen. ‘Voor de filiaaltjes,’ zegt de bibliotheekbediende. Blijkbaar hebben ze in de Brugse randgemeenten heel kleine filialen. Spreekt hier de neerbuigendheid van het centrum voor de rand? In de Raaklijn vind ik Filosofie van de kroeg van Hans Schnitzler. Het onderwerp spreekt me aan.
*
X heeft het over de kost van de noodzakelijke klimaatmaatregelen, over de rol van de banken en over de Belgische overheid, die nog in miljoenen rekent waar het eigenlijk over talloos veel miljarden zal gaan. Maar blijft X niet nog te veel binnen het systeem denken? Is er niet een radicale breuk nodig, desnoods met burgerlijke ongehoorzaamheid en geweld? Y haalt Extinction Rebellion aan en Code Rood. We zien dat de overheid er alles aan doet om dergelijke bewegingen meteen te intimideren. (…)
*
(…)
Varsenare - Snellegem - Zedelgem - Westkerke - Roksem - Varsenare - Sint-Andries
13 april 2025
(…) de laatste bladzijden van Elizabeth Finch van Julian Barnes, die gespecialiseerd lijkt in het schrijven van boeken die je, als je ze echt goed wilt begrijpen, eigenlijk onmiddellijk na de laatste bladzijden opnieuw zou moeten beginnen lezen. (…) ‘een verkeerd beeld van de eigen geschiedenis hoort bij het mens-zijn’ (199).
*
(…)
*
Tijdens een wandeling luister ik naar Touché, dit keer met een zekere Edward Boute, die iets belangrijks was bij Google, daar waarschijnlijk bakken geld verdiende, maar dan toch ontslag nam en een boek schreef: Elimineer!. Alles wat je niet gelukkig maakt, moet overboord, ook als dat mensen zijn. En werken moet je alleen doen als je daar zin in hebt. De vrouw van Bonte doet ook iets belangrijks, dus kan Bonte het zich wel permitteren om enkel als hij daar zin in heeft te werken. Die man maakt het naar mijn aanvoelen wel erg bont, hij maakt me boos. Hoe is het mogelijk dat zo iemand een podium van twee uur krijgt om dergelijke hautaine nonsens te verspreiden.
*
(…)
*
(…)
14 april 2025
(…)
*
(…) Ik ben iets te vroeg op de plaats van mijn afspraak met P, de kerk van Ver-Assebroek, zodat er tijd is om even rond te lopen op het kerkhof en de graven van Gust en Jan Palmans en CC op te zoeken. Op het graf van Roger D, de vader van mijn jeugdvriend Danny, staat een aandoenlijk stenen bordje: ‘van de buren’. Een mevrouw spreekt me aan. Ze vindt het jammer dat hier niet, zoals op de militaire begraafplaatsen in de Westhoek, een boek ligt met alle namen. Het doet me iets om in de taal ‘van hier’ met deze eenvoudige vrouw ‘van hier’ te praten. De verbondenheid met de eigen grond. (…) Tijdens mijn wandeling met P betreden we even het domein Engelendale. Ik was er nooit eerder. Er is een mooi uitzicht vandaaruit. Uiteindelijk gaan we nog iets drinken in café Het Nieuw Gemeentehuis tegenover het Gaston Roelandtsplein. Ook dit café zal binnenkort, binnen negen maanden, verdwijnen en worden opgeslokt door de vastgoedmogols. We hebben het over de dingen in onze omgeving die ongemerkt verdwijnen. P, die ook van Assebroek is, kent zijn gemeente goed en kent er ook veel mensen. Om de haverklap begroet hij een binnenkomende gast. En wanneer ik om acht uur – nadat we vijf uur samen hebben doorgebracht – naar huis vertrek, heb ik de indruk dat hij nog wel even zal blijven ‘plakken’.
*
(…)
12 april 2025
Y is al om 7 uur op om haar yogaoefeningen te doen. Ze praat enthousiast over haar moestuin. Er heeft een egel overwinterd onder een omgekeerde kruiwagen. Er hangt een nevelsliert over de schapenwei: vandaag wordt de laatste mooie dag van een lange reeks mooie dagen. Y vertrekt naar Roeselare om daar het ouderlijk huis te helpen leegmaken. Ik praat daarover bij het ontbijt met X. Hoe organiseer je de verdeling? Hoe waardeloos zijn ooit waardevolle oude meubelen? We hebben het ook over Vaderader. X vraagt waarom ik B eerst anonimiseer, om dan toch zijn echte naam te noemen. Ik kan niet goed uitleggen waarom ik dat zo heb gedaan. Maar, zo zegt X, hij heeft het boek wel in één ruk uitgelezen, het heeft hem ‘vastgepakt’. We hebben het over werkelijkheid en verdichting, over hoe de (auto)biograaf een structuur moet geven aan iets wat uit zichzelf geen structuur heeft: het leven. We hebben het ook nog over Stephan Vanfleteren en Bieke Depoorter, over de ‘charlatans’ Michaël Borremans en Luc Tuymans, en over (…). X vindt Vanfleteren ook een ‘charlatan’. Van Depoorter herinnert hij zich een apocalyptische foto van een bos met niets dan boomstronken onder een onheilspellende hemel. We maken een wandeling naar een wijnbedrijf wat verderop in de straat. Een gesprekje met de uitbaatster. We mogen proeven van vier soorten witte wijn. Ik koop een fles voor mezelf en een voor X en Y, voor het verblijf. Met rugwind sta ik tweeënhalf uur later thuis. Tijdens mijn terugrit hoor ik op de radio hoe Lotte Kopecky Parijs-Roubaix niet wint.
*
Om halftien komt F langs. (…) We hebben het voornamelijk over vrouwen en de liefde – ik kan me nu, een nacht verder, niet van de indruk ontdoen (…) dat we niets wezenlijks of onmisbaars hebben gezegd.
foto
Vanfleteren: Robin de Puy
foto Depoorter: Koen Bauters
Damme - Siphon - Damme - Vivenkapelle - Moerkerke - Sijsele - Donk - Oedelem - Beernem - Moerbrugge - Oostkamp - Loppem - Sint-Michiels
10 april 2025
Op bezoek bij A (…) in een ultraproper modern ingericht nieuw rijhuis. Aan weerszijden van de smalle maar rijkelijk van daglicht voorziene woonkamer: boeken, boeken, boeken. In dubbele rijen. Veel exemplaren nog in plastic folie gewikkeld en dus ongelezen. Reeksen. Verzamelde werken. Pléiade, privé-domein… We zitten drie uur samen (…). Rondgang langs de boeken, ook in het bureau en op de zolder. (…)
*
(…)
*
11 april 2025
Wakker met twee dromen. In de eerste ligt P te sterven op het asfalt na een aanrijding. De ontzetting en machteloosheid daarbij. Wanneer ik even later naar die plek terugkeer, blijkt alles al te zijn verdwenen. In de tweede droom is S verbolgen omdat ze neuzend in de bakken met afgeprijsde boeken (die zijn opgesteld op het trottoir voor de boekenwinkel, net als die keer toen we in Parijs Milan Kundera zagen) boeken aantreft die driemaal goedkoper zijn dan de exemplaren die ze zich nog maar een paar dagen geleden tegen de volle prijs heeft aangeschaft.
*
(…)
*
ILP, ABSOLUTE DEMOCRATIE §46-50
47.
Het
pacifisme van Orbán is
ingegeven door eigenbelang. Premier Meloni van Italië zit gewrongen
tussen Orbán, die pro-Poetin
is, en haar steun aan Oekraïne. Ondertussen bestookt Israël de
Gazastrook, in weerwil van het overeengekomen staakt-het-vuren. Al
deze geopolitieke ontwikkelingen spelen geen rol van betekenis in de
Nederlandse politiek. Timmermans verlaat het strijdtoneel omdat zijn
competentie hem alleen maar hoon oplevert. Links ligt in de touwen
omdat het vanaf de jaren negentig het neoliberalisme heeft omarmd.
48.
Het
wilde kapitalisme dat ILP in 2003 bij een bezoek aan Moskou heeft
gezien, met zijn extreme ongelijkheid, heeft zich nu over de hele
westerse wereld uitgespreid. De ongelijkheid neemt toe omdat kapitaal
meer rendeert dan arbeid. Herverdeling is pas mogelijk door de rijken
meer te belasten. Fundamenteler moet het kapitalistische systeem zelf
worden aangepakt.
49.
De
politieke leiders zouden hun beleid moeten afstemmen op de
langetermijngevolgen van de klimaatverandering. Maar zij laten zich
leiden door hun streven naar herverkiezing. En ook de economie laat
zich leiden door kortetermijnoverwegingen. Ondertussen heeft big tech
een alliantie gesloten met Trump. Dat sluit iedereen op in een bubbel
en maakt een consensus over wat werkelijk zou moeten worden gedaan
onmogelijk.
50.
De
absolute democratie verdringt de constitutionele democratie. Trump
wil in Europa een ‘regime change’ tot stand brengen door er het
fascisme te laten zegevieren. Daarmee staat de VS op één lijn met
Rusland. Wat te doen om het tij te keren? Ten eerste moet de
economische ongelijkheid, waarop XR gedijt, worden teruggedrongen.
Ten tweede moeten we minder consumeren. Maar dat kan enkel door het
ondernemerschap meer te reguleren. Drie: de informatietechnologie
moet uit de handen van privépersonen. Die zijn niet alleen
schandalig rijk, ze scharen zich ook achter de regimes die baat
hebben bij door de technologie gefaciliteerde desinformatie. Vier:
Europa moet zich verenigen, ook militair. Dit is een geopolitiek
project dat veel verder strekt dan visquota en dergelijke. En ten
slotte moet eenieder het collectieve belang laten primeren op het
eigenbelang.
9 april 2025
(…)
*
Ik verricht met het uitvegen van mijn dakgoot een al vele maanden, zo niet jaren, uitgesteld karwei. Eindelijk is het droog genoeg om er de aangekoekte humus van bladeren en esdoornzaden uit te verwijderen. Droog? Jawel. De voorbije maand maart wordt uitgeroepen tot de droogste maart sinds het begin van de metingen. Er viel al meer dan dertig dagen geen druppel. En dat na een extreem natte winter. Nóg een teken aan de wand.
*
Trump schrikt van het effect op de beurzen dat hij met zijn tarievenoorlog veroorzaakt. Hij verliest de steun van de miljardairs die hem in het zadel hebben geholpen omdat zij de afgelopen dagen honderden miljoenen dollars in rook hebben zien opgaan. Zelf ben ik de voorbije week, zonder daar overigens iets van te hebben gemerkt, ook tien procent ‘armer’ geworden!
*
(…)
*
8 april 2025
(…)
*
Mijn boekverhaal over Kundera levert ochheregot vier duimpjes en een hartje op. Dat is erg weinig. Het stemt me wrevelig wanneer ik zie dat een protserige profielfoto van XXX honderdvoud op gejuich wordt onthaal. Zo kleinzielig. Van mij, welteverstaan.
*
Ik fiets naar Sint-Martens-Latem voor een bezoek aan mijn oude legerkameraad P. (…) Na het gezondheidsbulletin (…) trekken we het blik herinneringen open. Hij heeft het onder meer over de Urbanus-imitator in onze klas. Desmet heette hij. En over Staelens – we zijn allebei zijn voornaam vergeten. P herinnert zich enkele uitdrukkingen die Desmet gebruikte. ‘Begin al maar te bloeden voordat ik u tegen de muur smijt’ (met zwaar aangezet Gents accent) was er een van. De extreme temperaturen van de eerste twee weken van januari 1987. Mijn brief aan de koning. Daarna hebben we het over pensioenen en ongelijkheid. P, wiens belangrijkste bezigheid de beurs is, verschilt daarover nogal van mening. (…) Ons gesprek loopt uit de hand wanneer we het over – zijn woorden – ‘de extremisten van de PVDA’ hebben. Die zijn volgens P geen haar beter dan de Blokkers. En al helemaal wanneer het Nabije Oosten ter sprake komt. ‘Netanyahu wil het beste voor zijn volk.’ Tijd om het gesprek te verleggen naar voetbal en koers, zodat het kameraadschappelijk blijft. Op de terugweg houd ik even halt op het zonovergoten terras van café De Reisduif aan de kanaalbrug van Maria-Aalter.
*
(…)
7 april 2025
Ik schrijf vandaag twee boekverhalen.
https://pascaldigital.blogspot.com/2025/04/boekverhaal-31.html
https://pascaldigital.blogspot.com/2025/04/boekverhaal-32.html
*
P. komt scrabbelen. (…) We hebben het over vriendschappen en hoe moeilijk het is oppervlakkige gesprekken te vermijden. (…) Het woord ‘relaties’ levert met zeven gebruikte letters en een driemaal woordwaarde 92 punten op. (…)
*
Nieuwege - Ettelgem - Roksem - Aartrijke - Veldegem - Ruddervoorde - Hertsberge - Beernem - Moerbrugge - Steenbrugge
'Heel aardig van u,' zeiden de vrouwen met allerlei kleuren haar, 'maar op die avond laten we ons gele (of bruine, of rode, of zwarte) haar doen.' 'Een andere avond misschien,' durfde hij te vragen, en ze antwoordden: 'We zijn diep geroerd door uw grootmoedigheid, maar we zullen in de nabije toekomst ons zwarte, of rode, of bruine, of gele haar elke avond laten doen (...).'
Salman Rushdie, De levensavond, 240
4 april 2025
*
Op straat zijn de ‘nieuwe meisjes’ met het mooie weer naar buiten gekomen. Strakke topjes, ontblote buiken, stevige borsten, bolle bipsen. En dan zouden wij, de rijpere mannen, niet mogen kijken? (…)
5 april 2025
*
(…)
*
Profiteren van het mooie weer: fietsrit van 53 kilometer naar Hoeke en de achterhaven van Zeebrugge. ‘s Avonds drie afleveringen van The Day of the Jackal.
6 april 2025
Over een dag waarop ik uren naar de koers zit te kijken, niemand zie en enkel voor een korte wandeling rond het Stil Ende naar buiten ga en ‘s avonds nog twee afleveringen van The Day of the Jackal bekijk, valt er bijzonder weinig te melden. Of het zou moeten zijn dat er in onze media nauwelijks melding wordt gemaakt van het feit dat in Amerikaanse steden honderdduizenden op straat komen om tegen Trump te betogen en dat er in Gaza alweer tientallen Palestijnen zijn doodgebombardeerd.
*
*
(…)
