dinsdag 15 januari 2019

5244 / mirage 134

181222

maandag 14 januari 2019

afscheid van mijn digitaal bestaan 103


voor deze rubriek selecteer ik de beste stukken die op deze blog zijn verschenen

4 juli 2006

ACTIE
Geschiedenis, zo orakelde mijnheer F van geschiedenis in het tweede jaar van het middelbaar, is: ‘actie en reactie’. Dat lapidaire dictum is mij, in tegenstelling tot myriaden andere wetenswaardigheden, om de een of andere reden bijgebleven. Makkelijk te onthouden, dat zeker, maar ook de stelligheid waarmee mijnheer F zijn waarheid poneerde trok een diep geheugenspoor. Mijnheer F tekende wijl hij het zei een golvende lijn op het bord, en die staat sindsdien op mijn netvlies gebrand. Ik heb er al die jaren de afwisseling van koninkrijken, politieke strekkingen en publieke opinies op laten balanceren en afgewogen. Lange tijd vond ik het een onweerlegbare wet, nu ervaar ik het als een al te simplistische benadering die geen rekening houdt met contingenties, wisselvalligheden en toeval. Je kunt er inderdaad een aantal wisselingen van regimes en modes mee verklaren, maar soms wordt de tijdschaal die je daarbij hoort de hanteren zo ruim dat nietszeggendheid de overhand neemt. De uitspraak krijgt dan veel van een tautologie en dat soort uitspraken voegt, zoals we weten van Wittgenstein, niets aan de voorradige kennis toe. Veel historische absurditeiten blijven in elk geval wat ze zijn: absurditeiten – en het verandert niet veel aan de zaak of je ze nu als actie dan wel als reactie kunt duiden. Een ander F-statement (de sierlijke letters van zijn verzorgd handschrift verschijnen wit op groen op het bord) is dan weer wél onweerlegd gebleven: homo homini lupus, de mens is een wolf voor zijn medemens. Daarbij is een soort ‘actie’ gemoeid die in grote mate kan worden herleid tot een kwalijke voorbeschikking, een drijfveer die veeleer op passie en passiviteit duidt.

5243

Brugge, Gieterijstraat - 181115

facebookbericht 1137


Oeioeioei, een computerprogramma kan op basis van mijn Facebookprofiel met 70 procent zekerheid achterhalen dat ik een uitgesproken linkse politieke oriëntatie heb, zo leert mij het ochtendnieuws. Djudedju toch, en ik heb daar nooit rekening mee gehouden! En nu gaan de politieke partijen daar gebruik van maken bij de volgende verkiezingen. Want ze gaan mij, op basis van die informatie, selectief bestoken, ten einde mij te overtuigen om toch rechts te stemmen! Help, ik ben een vogel voor de kat. Wat moet ik doen? Een grote angst overvalt mij! Wat nu met mijn privacy? Toemmetoch, hoe kon ik zo stom zijn?

zondag 13 januari 2019

facebookbericht 1136

Nuancierung muβ sein!

het overzicht 082





















Het is altijd meegenomen als een foto meer dan één verhaal vertelt want soms is dat ene te weinig om de aandacht te trekken en vast te houden. (Ik heb het niet over de miljoenen foto’s waarop hoegenaamd niets gebeurt.)

Inderdaad, vaak is de fotograaf uit op verhalen. Hij probeert kleine feitjes, die zich in de werkelijkheid voordoen en meestal aan de aandacht ontsnappen, vast te leggen. Wanneer hij die kleine gebeurtenissen, die op zich meestal onbeduidend zijn, deel kan laten uitmaken van een constellatie, kan er een soort van magie ontstaan, een beeldpoëzie – al probeer ik dat woord, poëzie, zoveel mogelijk te vermijden omdat het alles en dus niets zegt.

Bij dat vastleggen is vaak ook wat geluk gemoeid. Le moment décisif van Cartier-Bresson is voor een deel een mythe, natuurlijk, want achter elke officiële en geslaagde, op het zogenaamd beslissende moment vastgelegde foto van C-B schuilen tientallen minder gelukte of ronduit mislukte beelden. Die blijven onontwikkeld en onbekend.

Met de zwart-witfoto was er wat geluk gemoeid: het opgegooide flesje viel net niet terug in de hand van de waterverkoper. Dit net-niet maakt deel uit van een constellatie waarin ook de affiche op de voorgrond een rol speelt, meer bepaald de uitgestoken hand daarin, die een beeldrijm vormt met de uitgestoken hand van de waterventer. De affiche vertelt ons ook waar we zijn, wat we meteen kunnen checken aan de hand van wat we te zien krijgen van het drukke plein waarop de poort uitgeeft, en ondertussen gaat de figuur van de gefotografeerde fotograaf, of filmer, natuurlijk ook een dialoog aan met de fotograaf die dit beeld maakt.

De kleurenfoto werd gemaakt op de overzichtstentoonstelling Louise Bourgeois, die toen in Parijs liep, ik denk in het Centre Pompidou. Nu valt het fotograferen niet meer in te dijken, maar toen was het in expositieruimtes vaak nog verboden en dus diende het sluiks te gebeuren. Dat verklaart het schots en scheve, de gammele kadrering en de grove korrel. Al die reikende rode handen van Bourgeois lijken houvast te zoeken bij elkaar maar raken elkaar – meestal – niet. De mevrouw in het groen rechts – interessant, die complementaire kleuren rood en groen – brengt een lumineus idee ten uitvoer: ze maakt een foto van haar eigen hand, terwijl ze voorwendt te reiken naar een van die getekende handen. En ook hier zijn we getuige van een net-niet.

Parijs (F) – 080502
Parijs (F) – 080504